Atuqpa Chupan

Ayllunchikqa sunqu rurunchikpim

← Yupa 09 · índice

Atuqpa musuq willakuynin

Maray wasa kuchi

Eder Ore Velasque

Fotografía del cuento de Eder Ore Velasque

Utqayman kallpaychik Santa Clara panteón punkuman. Chaypipunis qapaqarkachachinakuchkanku maqanakuchkanku sipinakuchkanku cerveza upyaq runakuna. Chaynampatas radiontakama basemanta willakuyta Sapan Ankamanqa maqchiykamusqaku. Chay pachallas policiamasin Larawan Sapan Ankaqa utqayllamanña patrullirupi wikapa wikapas chinkaykusqaku panteon lawman. Aswansi Laraqa patrulliruta yaqa supirichichkahinaraq qaparichisqa, rapatyayllaña chinkaykachisqa latapu pachapas kanmanhina. Sapan Ankapas yaqallas patrullerumanta pawarusqa. Sara ukupi suwa kuchi uyarayachkaqhinaraqsi Sapan Ankawan Laraqa karru ukupi tachurayasqaku. Ichaqa Sapan Ankallas kikillampaq rimapakusqa: Kay aqaruwayqa muspaychus kasqa, chaychiki imatapashinaña kay patrullirutapas apakachaykamun.

Chawpi tuta waqtaykamuchkaqtas panteon punkumanqa chayaykusqaku. Ichaqa paqway chuyniqllas kachkasqa. Manas ima uruchakunapas rimarisqañachu.

Maytaq chay maqanakuq machasqa runakuna? Maytaq chay qaparkachachinakuqkuna? Maymantaq yaykurqunku? Yanqañachus kallpamusqanchik? Nispansi Sapan Ankaqa piñarikuchkaqhinaraq lapapapasqa simin huntata panteón punkupi ichuqman alliqman ichikachaykuspan. Awá! Manamá ima yanqa purikuq runallapas kasqachu, nispansi Larapas kutichisqa.

Mama killapas punchawpas kanmanhinas sumaqllataña akchiykamuchkasqa, chaysi tukuy panteón punkupas yuraq yuraqllaña qawarikuykusqa. Sapan Ankawan Lara patrullirumanta lluqsiykuspanku kachkaptinkus tawa motopi sillasqa wakin policiakunapas kallparamusqaku.

Qamkunatapas radiontakamachu kamachimusurqankichik basemanta kay panteón punkuman hamunaykichikpaq? Icha manachu?, nispansi Sapan Ankaqa wiqawninta hapikuykuspanraq tapuriykusqa policia masinkunata. Arí wiraqucha Sapan Anka. Ñuqaykutapas utqayllamanñam kamachimuwarqaku, achka runakunas chaqwanakuchkanku nispa. Sinkaruspankus sipinakuchkanku, utqayman rispaykichik chay mana allin ruraqkunata kalabosuman aparqamuychik. Wawqilláy, chaymi kaypiña kachkaniku yanapanaykupaq , nispansi kutichikusqa Purutu sutiyuq policiaqa.

Wawqikuna sumaq tuta qamkunapaq kachun. Ñuqam Sapan Anka kaypi umalliq kachkani. Qawasqaykichikpihinapas, kay panteón punkupiqa manam ima machasqa runapas kasqachu nitaq maqanakuq sinkakunapas. Kunallanmi baseman willasaq radiontakama kay mana imapas kasqanmanta.

Panteón punkupiqa manas ima runakunapas kasqachu, aswan chiriwayrallas llamputyayllaña policiakuna tupaykuchkaqhinaraq pukutyaykamusqa. Chayna uyarayachkaptinkus, qunqayllamanta, radiontakama basemanpas manaraq qayaykuchkaptinku, panteon ukumantaqa huk maraywasa, paltawasa, puqusqa berraku kuchi uquqyayllaña lluqsiykamusqa.

Policiakunapa ñawpaqninmanraqsi muchka chuñu waqusapa kuchiqa mana manchakuspa anchuykusqa. Hinaptinsi motopi kaq Pablo sutiyuq policiaqa nisqa, ¡Asu mare! Imam kayqa? Kay puqusqa kuchitaqa Taytachachu aparachimuwanchik? Taytaymi kuchi nakayta yachan. Kay kuchitaqa patrulliruman churkurusunchik hinaspa baseman apakusunchik, chaypiña taytayta pusarqamusaq kuchita nakarqunanpaq, hinaspa aychanta rakinakurusunchik. Añawsu! Chayna kaptinqa churkurqusunchikpuni, nispansi Edwikupas rimarirqamusqa. Masiykuna chaynaqa utqayman kuchita churkusunchik, kaypi hatun waska kachkan watuchaspa apanapaq, nispansi Purutupas tukupaykamusqa.

Chaysi policiakunaqa kuchita kunkanmanta waskawan watuchasqaku, hinaspa kuki urukunahina chipaykuspanku patrullirumanqa churkurusqaku.

Chayna kachkaspansi, maray wasa kuchiqa, qunqayllamanta, nisyu nisyuta usikunpas llikirichkaqhinaraq kaynata qaparisqa: Amaaaaaa! Amaaaaaaaa! Ama apawaychikchu! Hinaspansi kuchiqa sayarirquspan patrullirumantapas pampaman chamqakuykusqa. Laraspas patrulliru ukumantas qaparimusqa: Qarqacha! Qarqacha! Qarqacha! Chay kuchiqa qarqacham wawqiykuna. Haku ripukusunchik.

Wakin runakunapas chayta uyarirquspankus mancharikusqaku hinaspas wikapa wikapa panteon punkumanta chinkakusqaqu qipankutapas mana qawarikuspanku.

Retrato de **Eder Ore Velasque**

Eder Ore Velasque

Luricocha (Huanta, Ayacucho) llaqtapim paqarirqa. Uchuy kaspam Luricochapi Huanta llaqtapipas yachapakurqa. 2006 watapim Policia yachay wasiman Ayacucho llaqtapi yaykurqa. 2010 watapiñataq Lima llaqtaman illarqa policiahina llamkananpaq.

Lima llaqtapim abogado kananpaq Inca Garcilaso de la Vega hatun yachaywasipim istudiyarqa. Chaymanta centro de idiomas PUCP nisqapi runasimita astawan yachapakurqa. Chayna yachapakuspanmi runasimi rimaq masinchikkunata ima sasachakuy kaptin llamkayninpi yanapan.

Sapan Anka sutiwanpas riqsisqa.